VSSM is grateful to Rosy Blue Pvt Ltd. And the community for being instrumental in turning this tiny nook green and lush…

Mittal Patel plated Jambu Plant last year which have grown big

“The crematorium of our village wore a haunted look. There wasn’t a single tree to stand under when cremation rituals were performed. Once the rites were over, everyone would spread across in the neighbouring farms to rest under the shade of a tree while the pyre burnt. However, last year with your help, we began planting trees at the crematorium, which has given it a soothing green cover. People now come to the crematorium to enjoy the shade of these trees.” Bharkawada’s ex-sarpanch Jayantibhai shared this very encouraging feedback.

Shri Girishbhai Raval, a retired forest officer, stays in the village. The plantation was carried out under his guidance; he also actively took care of the planted trees. As a result, 2471 of the 2500 trees we planted with Rosy Blue’s help have survived and grown. The community has replaced the 29 who could not withstand the heat.

“Ben, we have planted 45 varieties of trees; it is this diversity that will keep the soil and our environment healthy.” Hasmukhbhai, a resident of Bharkawada tells me.

The plantation drive of Bharkawada had made it as front page news of local daily Divya Bhaskar. The same article was also covered in the nation edition Dainik Jagran.

“Ben, we know the responsibility of nurturing and raising these trees. We promise to raise all the trees we plant.” I remember Haribhai and Bhikhabhai had promised me. “All of us have come together to put our efforts and raise these trees.”

We are grateful to Rosy Blue Pvt Ltd. And the community for being instrumental in turning this tiny nook green and lush…

જુઓ અમે વાવેલા કેવા ઉછર્યા તે…

“અમારા સ્મશાન પાસેથી અમે પસાર થતા તો ભેંકાર લાગતું. ડાધુઓ અગ્નિસંસ્કાર માટે કોઈને લઈને સ્મશાનમાં આવે તો છાંયડો ન મળે. એટલે બધા અગ્નિદાહ આપીને આસપાસના ખેતરમાં જ્યાં છાંયડો મળે ત્યાં વિખરાઈ જાય. એક વર્ષ પહેલાં અમારા સ્મશાનની આ હાલત હતી. પણ તમારી મદદથી અમે સ્મશાનમાં વૃક્ષો વાવ્યા ને આજે સ્મશાન હરિયાળુ થઈ ગયું. લોકો હવે અમસ્તા સ્મશાને બેસવા આવી શકે એવું રળીયામણુ થયું..”

આ શબ્દો છે બનાસકાંઠાના ભરકાવાડા ગામના પૂર્વ સરપંચ જયંતીભાઈના. ગામમાં નિવૃત ફોરેસ્ટ અધિકારી ગીરીશભાઈ રાવલ રહે. એમના માર્ગદર્શન હેઠળ વૃક્ષો વાવ્યા ને એ પોતે સક્રિય રીતે આનું ધ્યાન રાખે. પરિણામે અમે રોઝી બ્લુ ઈન્ડિયા પ્રા.લી.ની મદદથી વાવેલા 2500માંથી 2471 વૃક્ષો આજે ઉછરી રહ્યા છે. જે 29 બળ્યા તે પણ આ ચોમાસે ગામે વાવી દીધા.

ગામના હસમુખભાઈએ કહ્યું, બેન અમારા સ્મશાનમાં 45 જાતના વૃક્ષો અમે વાવ્યા છે. જુદા જુદા વૃક્ષો વાવીયે તો એ જમીનને તંદુરસ્ત રાખે અને પર્યાવરણ માટે પણ એ સાનુકુળ.

એક વર્ષ પહેલાં જ્યારે વૃક્ષો વાવ્યા ત્યારે દિવ્યભાસ્કરના પહેલાં પાને હેડલાઈન છપાઈ હતી. શ્વાસારોપણના નામે. આજ હેડલાઈન સાથે પછી આખા દેશમાં દૈનિક જાગરમાં છપાયેલું.

એ વખતે મે પણ જાંબુ વાવેલો જે ફોટોમાં જોઈ શકાય એવડો થઈ ગયો..

ગામના હરિભાઈ અને ભીખાભાઈએ કહેલું કે, “બેન જવાબદારી પૂર્વક કહીએ છીએ જેટલા વાવશું એ બધા ઉછેરીશું.. ને સાચે ગામનો સંપ સરસ એટલે એકબીજાના પૂરક બની સૌ વૃક્ષોને સાચવે છે દર રવિવારે સૌ શ્રમદાન પણ કરે”આભાર રોઝી બ્લુ ઈન્ડિયા પ્રા.લી. અને ગામલોકોનો તમારી મદદથી અમે બનાસકાંઠામાં હરિયાળી પાથરવામાં નિમિત્ત બની શક્યા છીએ..

#MittalPatel #vssm #TreePlantation

Bharkawada Tree Plantation site
Mittal Patel with Sarpanch , Retired Forest Officer and other villagers at Bharkawada tree plantation site
2471 of the 2500 trees we planted with Rosy Blue’s help have survived and grown
Bharkawada Tree Plantation site
Bharkawada Tree Plantation site

The eager wait for the rains finally comes to an end…

Mittal Patel discusses Water Management with the community

The Kanai village from Sabarkantha‘s Himmatnagar reels under extreme water scarcity.

The community depends on lakes to quench their water needs. Hence, this year we partnered with the community to dredge the lakes. Come monsoon, and the rain gods also decided to bless the efforts.

The funds to support the lake deepening were funded by our dear Krishnakant uncle while the community lifted the excavated soil.

This year because of repeated requests, we ventured into Sabarkantha for the deepening lakes. All the three lakes we deepened have filled up well. Both agriculture and cattle will have enough to last a year, villagers have shared.

Water conservation is the moment’s need; let us pledge to conserve every drop of water.

Thank you, to our dear Krishnakant uncle and the community, for their support. And a special mention for the efforts VSSM‘s Tohid has put in for these water conservation efforts.

સાબરકાંઠાના હિંમતનગરનું કનઈ પાણીની સખત મુશ્કેલી.

તળાવો મોટો આધાર આ વખતે અમે ગામનું એક તળાવ ખોદવામાં સહયોગ કર્યો અને વરસાદે મહેર કરી.

આમારા કૃષ્ણકાંત અંકલે આ માટે મદદ કરી. ગામે માટી ઉપાડી.

બનાસકાંઠા સિવાય આ વર્ષે સાબરકાંઠામાં ત્રણ તળાવ કર્યા ને ત્રણે સરસ ભરાયા. ખેતીની બે સીઝનમાં અને પશુપાલનમાં તકલીફ નહિ પડે એવું ગામે કહ્યું.

બસ પાણીના ટીપે ટીપા ને બચાવીએ..

આભાર અંકલ અને ગામના સૌનો. અમારા તોહીદની પણ સરસ મહેનત..

Ongoing Kanai Lake Deepening Work
Kanai Lake filled with rainwater
Kanai Lake filled with rainwater
Kanai Water Management Site

Our pranams to the Vriksha Mandali of Maandla village for diligently fulfilling their responsibilities…

Mittal Patel with the Vriksh Mandali of the Maandla village

Almost a year ago, Vishnubhai sent us an invite to help them raise trees at the crematorium of their village Maandala.

And they also agreed to VSSM’s pre-conditions of fencing the site and making arrangements for water during and after the plantation. What more could we ask for? So after a Vriksha Pujan ceremony, we began plantation at the  Mandala crematorium.

I had the opportunity to visit the Mandala crematorium to see the growth of the trees we planted a year ago. And we were happy with the progress the trees were making. VSSM appoints a Vrikhsa Mitra at each site; it is the Vriksh Mitra’s responsibility to nurture and protect each of these trees. VSSM also pays remuneration to each of these appointees.

However, the significant responsibility also falls on the Vrikrsha Mandali, the individuals who invite us to the village for the tree plantation. They ensure that the promises are kept, and the trees are raised well—our pranams to the Vriksha Mandali of Maandla village for diligently fulfilling their responsibilities.

The newly elected Sarpanch is equally sensitive; he has offered to provide land that can grow another 5000 to 7000 trees and fulfil all the raising requirements.

Our lessons with the tree plantation drive have given us an understanding that if each village works with a five-year plan to raise at least 20,000 to 25,000 trees, the mother earth will once again remain draped in a green cloak.

We hope for other villages to become as aware as Maandala village.

માંડલા ગામની સ્મશાનભૂમીમાં વૃક્ષો ઉછેરવાનું કહેણ એક વર્ષ પહેલાં વિષ્ણુભાઈ તરફથી આવ્યું.

અમારી શરત ગામની ભાગીદારીની. જેમાં પાણીની વ્યવસ્થા તેમજ તારની વાડ ગામ કરી આપે તે.

બનાસકાંઠાના માંડલા ગામે આ મંજૂર હોવાનું કહ્યું. બસ પછી તો શું અમને તો ભાવતુ’તુને વૈદે કીધા જેવું.અમે વૃક્ષપૂજન કાર્યક્રમ કરીને સ્મશાનમાં વૃક્ષો રોપ્યા. લગભગ વર્ષ પછી વાવેલા વૃક્ષો કેવા ઉછર્યા એ જોવા જવાનું થયું ને સ્મશાન જોઈને રાજી થવાયું.

અમે વાવેલા વૃક્ષો ઉછેરવા એની કાળજી કરવા અમે દરેક જગ્યાએ વૃક્ષમિત્ર મુકીએ જેને અમે પગાર ચુકવીએ. પણ વૃક્ષમિત્ર કરતા વધારે જવાબદારી ગામની વૃક્ષમંડળીની કે જેમણે અમને એમના ગામમાં વૃક્ષો વાવી ઉછેરવા આમંત્રણ આપ્યું હોય..

માંડલાની વૃક્ષમંડળીને પ્રણામ કરવા ઘટે. એમણે વૃક્ષોની  સરસ માવજત કરી.

મે વાવેલો પીપળો પણ સરસ ઉછર્યો છે જે ફોટોમાં જોઈ શકાય છે.

ગામમાં નવા ચૂંટાયેલા સરપંચ પણ ખુબ સરસ.. એમણે ને વિષ્ણુભાઈ જેવા વૃક્ષમંડળીના અન્ય સભ્યોએ બીજી 5000 થી 7000 વૃક્ષો વાવી શકાય તેવી જગ્યા અમને આપવાનું કહ્યું. જ્યાં શરત પ્રમાણેની સગવડ એ કરી આપશે.

દરેક ગામ પાંચ વર્ષનો લક્ષાંક પોતાના ગામમાં ગ્રીનકવર એટલે કે ઓછામાં ઓછા 20,000 થી 25,000 વૃક્ષો વાવી ઉછરવાનો રાખે તો આખી ધરતી લીલી થઈ જાય…

માંડલા ગામની જેમ અન્ય ગામો જાગે એમ ઈચ્છીએ…

#MittalPatel #vssm

Maandala tree plantation site
Mittal Patel visits Mandala crematorium to see the growth of the trees we planted a year ago
Pipal tree planted by Mittal Patel in Maandala crematorium last year is also raised well

VSSM now receives invites to work on the deepening of lakes with acceptance of all the pre-conditions VSSM puts forward…

Mittal Patel visit the village when dredging work was underway

In life, it happens with people we have seldom met or never met, yet we form special bonds with them. As a result, we also exercise certain rights and agreements in such relationships. Our bond with Banaskantha is one such…

A few years ago, we embarked on the journey to build water shrines in Banaskatha. The rocky ride of the beginning is turning into a smooth path as the team of VSSM now receives invites to work on the deepening of lakes with acceptance of all the pre-conditions VSSM puts forward. They tell us we have the right to put forward our conditions. And this awakening only makes us happy.

The lake at Arnivada village had ceased to exist, with no sign of its being. It had chocked under the uncontrolled growth of gando-baval and layers of soil accumulation. No one could tell that the site was once a lake.

The village leaders sent us an invite and agreed to accept all the criteria for dredging the lake in partnership. We began removing the clogs and muck that had overwhelmed the lake’s existence (as seen in the attached image).

I had the opportunity to visit the village when the dredging work was underway. The community gave us a warm welcome and their wish to allocate space for planting trees, but the town could not reach a consensus on the matter. We will be waiting for them to come an agreement, hopefully soon! I wish for a day when the villages wake up to the call of the earth and do their bit to preserve nature.

કેટલાક લોકોને ક્યારેક મળવાનું થયું હોય અથવા ક્યારેય મળ્યા જ નહોઈયે છતાં તેમની સાથે એક અનોખો નાતો બંધાઈ જાય. જેના લીધે કેટલાક હક પણ મળી જાય…ને હક હોય ત્યાં લાગણી હોય એટલે વાતને માન્યતા પણ ઝટ મળે..

બનાસકાંઠા સાથે આવો જ નાતો બંધાઈ ગયો છે. જલમંદિરોના નિર્માણનું કાર્ય અમે આરંભ્યું. હવે તો ગામો સામેથી પોતાના ગામમાં આવવા આમંત્રણ આપે ને આમંત્રણની સાથે અમે કહીએ તે શરતો મંજૂર કરે. શરતો મૂકી શકવાનો હક આપે. એનાથી વધારે રાજી થવાય.

અરણીવાડાગામ જ્યાનું ગામ તળાવ બાવળોથી ભરેલું અને પુરાઈ જવાના આરે. થોડું સાહિતીક રીતે કહુ તો બિચારુ મૂંઝારા અનુભવતું. મૂંઝારા અનુભવે એ વ્યાજબી. એક તો ગાંડો બાવળ પરેશાન કરે ને બીજા માટીના તો થર પથરાયેલા. આમ અસલ સ્વરૃપ જ નહોતું.

ગામે કહેણ મોકલ્યું, માટી ઉપાડવાની શરત મંજૂરી કરી ને અમે તળાવના મૂંઝારા દૂર કરવાનું શરૃ કર્યું. એક ફેઝમાં ખોદાયેલું તળાવ જોઈ શકાય છે.

ગામમાં તળાવ ઊંડુ થતું હતું તે વખતે જવાનું થયું ત્યારે લોકોએ વહાલથી સ્વાગત તો કર્યું સાથે વૃક્ષો ઉછેરવા જગ્યા આપવા કહ્યું. ખેર પછી વૃક્ષો ઉછેરવા બાબતે ગામની સહમતી ન આવી. પણ સહમતી આવે એની વાટ….

આશા રાખુ પર્યાવરણ માટે દરેક ગામ જાગે ને પોતાના ભાગનું કરે..

#MittalPatel #vssm

Arnivada lake after digging
The village leaders sent us an invite and agreed to accept all the criteria for dredging the lake in partnership
We began removing the clogs and muck that had overwhelmed the lake’s existence
Mittal Patel with the villagers at Arnivada water management site
Lake after digging

VSSM’s tree plantation programme is successful with remarkable contribution of the VrukshMitra…

Mittal Patel visits Surana Tree Plantation Site

“Bahen, please plant trees in our village; not a single tree will die. We will raise them well. I take personal responsibility!”

Many promise like so while inviting us to their village for tree plantation. But planting a tree and raising one are two completely different responsibilities. We plant saplings that need to be nurtured and raised like a child. If one fails to care for the saplings, they die in infancy.

Many villages succeed in performing the responsibility they take, but there have been instances where our team struggled to raise the trees.

But when Rameshbhai Gadaliya from Surana village came up with the above request, we knew we had to affirm his request. VSSM holds a special place for  Rameshbhai because he belongs to a nomadic community. There was also a strong emphasis on community’s support and contribution to the plantation drive. In 2021 we took up planting 4000 trees at Surana’s crematorium and school premises.

The trees are cared for by Chandubhai and his wife; however, you will find Rameshbhai at the crematorium even during the night. The village Panchayat provides water to these trees, but that happens in night because, during the day, water needs to reach the households. Hence, Rameshbhai keeps a vigil and ensures each tree receives water. Maybe that is the reason these barely-year-old trees look like young adults.

Every year to encourage and applaud the tree caregivers, we give awards to the best vriksh mitr and vriksh samiti. This year the community approach has been so appreciable that we are looking at some stiff competition.

The insects, birds and animals have already made this woodland their home as we spot hare and mongoose loitering around.

“Come, come… these wild lands have been created for you only,” we can’t stop ourselves from sending this invite to these fellow earth dwellers.

Rashelbhai from Rosy Blue India Private Limited provided the financial support to help us create this woodland. And the village community whose efforts have been instrumental in raising these trees, cleaned and fenced the site while also bringing water to the plantation spot.

If each village decided to create such woodlands of 25 to 30 thousand trees, Banaskantha would not need water from Narmada. Instead, the trees will compel the rain gods to bless them yearly.

I hope everyone realises this and does the needful.

“એક વખત અમારા ગામમાં વૃક્ષો વાવી તો જુઓ બેન અમે એને સરસ ઉછેરીશું.. હું વ્યક્તિગત જવાબદારી લઉ. વાવેલામાંથી એકેય બળવા નહીં દઉં”આમ તો આવા વચન પોતાના ગામમાં વૃક્ષો વાવવાનું અમને આમંત્રણ આપે ત્યારે ગામલોકો આપે. પણ પછી પાલન કરવું ઘણું અઘરુ. અમે તો બાલતરુ વાવીએ.. જે નાના બાળક જેવા. માની જેમ એની કાળજી કરવી પડે. ન કરીએ તો એનું બાળમરણ થાય.ઘણા ગામો આમાં સો ટકા ખરા ઉતરે.. પણ કેટલાકમાં કડવા અનુભવો પણ થાય ને ગામને મુકીને અમારી ટીમે ત્યાં મથવું પડે એવો વારો આવે..

પણ મને ઉપરોક્ત વાત જેમણે કરી તે સુરાણાગામના રમેશભાઈ ગાડલિયા. વિચરતી જાતિના એટલે અમારા માટે જરા એમને વિશેષ મમત્વ. વળી ગામ પણ સહકાર આપશે એવું એમણે ભારપૂર્વક કહ્યું ને અમે સુરાણાના સ્મશાન અને નિશાળમાં મળીને  4000 થી વધુ વૃક્ષો ઓગષ્ટ 2021માં વાવ્યા.

વૃક્ષમિત્ર તરીકે ચંદુ ને એની ઘરવાળી કામ કરે. એ બેઉની મહેનત તો ખરી પણ રમેશભાઈ તો રાતનાય સ્મશાનમાં મળે. પંચાયત આ વૃક્ષોને પાણી આપે. પણ દિવસ દરમ્યાન ગામમાં પાણી આપવું પડે. સ્મશાનના આ વૃક્ષો માટે રાતના પાણી વાળવાનું રમેશભાઈ કરાવે ને પોતે રાતના સ્મશાનમાં હાજર રહે ને બધા વૃક્ષોને પાણી મળી રહે તેની ખાત્રી કરે.

કદાચ એટલે જ હજુ એક વર્ષના આ વૃક્ષો થયા નથી છતાં એનો ઉછેર તરુણ જેવો થયો છે.

અમે દર વર્ષે શ્રેષ્ઠ વૃક્ષો ઉછેરના અમારા વૃક્ષોમિત્રો અને વૃક્ષમંડળીઓને એવોર્ડ આપીએ.. આ વખતે અમારી સ્પર્ધા જબરી થવાની.. કોને એવોર્ડ આપવાને કોને નહીં એ મુશ્કેલીવાળુ છે.

સુરાણામાં ઊભા થયેલા આ જંગલમાં કેટલાય જીવોએ પોતાનું ઘર ઊભુ કરી દીધું છે. કેટલા બધા પક્ષીઓએ પોતાના માળા બાંધ્યા છે. સસલા, નોળિયા વગેરે જેવા જીવો પણ આ જંગલમાં આવી ગયા છે.. આવો બાપ આવો તમારા માટે જ આ જંગલો ઊભા કર્યા છે એવું એમને જોઈને હરખાતા બોલાઈ જાય..

રોઝી બ્લુ ઈન્ડિયા પ્રા.લી. કંપની – રશેલભાઈએ અમને આ જંગલ ઊભુ કરવા આર્થિક સહયોગ કર્યો. જ્યારે ગામનો સહયોગ તો હોય જ એના વગર આવડુ મોટુ જંગલ ઊભુ કરવું મુશ્કેલ. સફાઈ, તારની વાડ, અને્ પાણીની વ્યવસ્થા એમણે કરી આપેલી.

વૃક્ષ ઉછેર અભીયાનમાં તમે પણ આર્થિક મદદ કરી શકો.. 9099936013 પર તમારુ અનુદાન પેટીએમ કરી શકાય.

અમારા કાર્યકર નારણભાઈ, મહેશભાઈ, ઈશ્વર અને હરેશભાઈની ભૂમિકા પણ આમાં મોટી… એ સતત દેખભાળ કરે આ વૃક્ષોની..

બસ દરેક ગામ પોતાના ગામમાં પચીસ – ત્રીસ હજારથી વધુ વૃક્ષોના આવા જંગલો ઊભા કરે તો બનાસકાંઠાને નર્મદાના પાણીની જરૃર નહીં પડે.. વરસાદ જ પોતાની મેળે આવવા મજબૂર થઈ જશે…બસ સૌ જાગે એમ ઈચ્છીએ…

#MittalPatel #vssm

Mittal Patel with the Vriksh Mitr Rameshbhai Gadaliya
Surana Tree Plantation site
Surana Tree Plantation Site
Mittal Patel visits Surana Tree Plantation Site
Surana Tree Plantation Site
Surana Tree Plantation Site
Surana Tree Plantation Site

We have initiated water conservation efforts in Sabarkantha…

Mittal Patel addresses gram sabha arranged by local leadership in Sabarkantha

“Ben, our village reels under severe water challenges. 150-200 ft under the ground, we hit the rocks. To have water in our wells and drill borewells, we must keep our lakes healthy. Since the community here values water and understands its importance, it has always tried to dredge and maintain the lakes without any support from the government. Can you please help us deepen our lakes? this request to you is not to help us gratuitously; we will contribute to the efforts and lift the dredged muck/soil.” Mahendibhai from Sabarkantha came to us with this request.

Mahendibhai has requested us to visit their village for the last three months. Despite our efforts, we found it hard to make it to Kanai. Also, it was a village in Sabarkantha and we weren’t prepared to venture into a new region. However, we had our apprehensions because of our past experiences of false promises. Community leadership would invite us to work in their village, but they would back out when the contribution was requested.

Nonetheless, giving in to Tohid and Mahendibhai’s request, we visited Kanai village not just to see the lake to be dredged but also to see the site for tree plantation as promised.

The local leadership had arranged for a Gram Sabha where Mahendibhai introduced VSSM, its initiatives and its approach. The community agreed to contribute to the lake deepening and tree plantation drive. Although the water scarcity in the village is absolute, the availability of water would help them with agriculture and cattle farming. The unity at Kanai village is exceptional; we haven’t come across many proactive villages like this one.

Of course, there was an imminent need to deepen the lake in Kanai. Hence, we put in a request to Krishnakant Uncle, who immediately agreed to support the task.

We will be building ‘Sanjeev Jalashay’ with the contribution of the villagers.

The village has also earmarked enough land to plant 10,000 trees; if they can provide water, VSSM will plant trees on the allotted site.

We have initiated water conservation efforts in Sabarkantha; two lakes were deepened in the tribal region of Poshina (more on that later). But, of course, the desire is to have more proactive villages like Kanai.

સાબરકાંઠાથી…

“બેન અમારા ગામમાં પાણીની ખુબ મુશ્કેલી છે. 150 થી 200 ફૂટે કાળો પથ્થર આવી જાય. બોરવેલ ને કૂવા અમે કરીએ. પણ આ બધામાં પાણી આવે તે માટે અમારા ગામના તળાવો અમારે સાબદા રાખવા પડે. એટલે અમારા કનઈવાસીઓએ સરકારની મદદ વગર જાતે અમારા તળાવો શક્ય ઊંડા કરવા કોશીશ કરી છે. અમને પાણીનું મહત્વ ખબર છે. તમે અમારા ગામનું તળાવ ઊંડુ કરવા મદદ કરો. અમને મફત કશું નથી જોઈતું અમે પણ ફાળો આપીશું, માટી ઉપાડીશું.”

સાબરકાંઠાના કનઈગામના મહેંદીભાઈએ આ કહ્યું.

આમ તો છેલ્લા છ મહિનાથી એ પોતાના ગામમાં આવવાનું નિમંત્રણ આપી રહ્યા હતા. પણ સંજોગો નહોતો થતા. વળી અમે નવા વિસ્તારમાં જવા તૈયાર નહીં. મૂળ ભાગીદારીની વાતો ઘણા કરે પણ ખરા અર્થમાં ભાગીદારીની વાત આવે ત્યારે લોકો ફસકી જાય માટે નથી કરવું એવું મન બનાવેલું..

પણ અમારા કાર્યકર તોહીદ અને મહેંદીભાઈના આગ્રહને વશ તળાવ જોવા સાથે એમણે પોતાના ગામમાં વૃક્ષો ઉછેરવા પણ એક જગ્યા આપવા કહેલું તે એ જોવા ખાસ ગયા.અમે ગામમાં પહોંચ્યા તો ગામે સરસ ગ્રામસભાનું આયોજન કરેલું ને સૌને VSSM કેવી રીતે કામ કરે તે મહેંદીભાઈએ સમજાવેલું. ગ્રામસભામાં સૌએ તળાવ ઊડું કરવા અને વૃક્ષો ઉછેરવા શક્ય તમામ સહયોગની ખાત્રી આપી.

આખા ગામનો સંપ જબરજસ્ત. આવા સંપીલા ગામ મે ખાસ જોયા નથી. પાણીની સખત મુશ્કેલી. ખેતીની બે સીઝન એ લોકો લે. પણ ખેતી કરતા વધુ પાણી મળે તો પશુપાલન થઈ શકે તેવું તેમણે કહ્યું.

સ્થિતિ સમજી તળાવ ઊંડુ કરવું જરૃરી લાગ્યું ને અમારા ક્રિષ્ણકાંત અંકલ(મહેતા)ને મદદ કરવા કહ્યુ ને એમણે તુરત એ માટે હા પાડી.

સંજીવ જળાશય અમે બાંધીશું ગામ પણ ભાગીદારી નોંધાવશે. સાથે લગભગ 10,000 વૃક્ષો ઉછરી શકે તેવી જગ્યા પણ ગામે આપી. ગામ પાણીની વ્યવસ્થા કરી આપશે તો વૃક્ષો પણ વાવીશું અને ઉછેરીશું. અને હા સાબરકાંઠામાં જળસંચયના કાર્યો શરૃ કર્યા. #પોશિના આદિવાસી વિસ્તાર ત્યાં આ વર્ષે બે તળાવ ગાળ્યા.. એની વાત ફરી ક્યારેક… પણ દરેક ગામોમાં કનઈ જેવો સંપ થાય તે ઈચ્છનીય…

#MittalPatel #vssm

Mittal Patel with VSSM Co-ordinator Tohid Sheikh and Mahendibhai
Mittal Patel discussing Water Management with the village leaders
Mittal Patel discusses water management with the villagers
Mittal Patel visits water mangement site in kanai village
Kanai Water Management Site
Kanai Lake before digging

Developing understanding about water conserving…

Mittal Patel visits Water Management site

Better late than never… I am glad people have begun paying attention to the looming water crisis and are working towards adopting methods to conserve it.

Almost four years ago, we deepened the lake at Kankar village in Banaskantha’s Kankrej. After it was deepened, the lake could catch the rainwater, and with its linking to the Sardar Sarovar pipeline, the government also filled it up at least thrice during one year. As a result, the borewells that had dried up or were breathing their last have found a fresh lease of life as the water tables have gone up.

For the last three decades, we have been exploiting our groundwater reserves at an insane pace. We have almost emptied the water from the earth’s belly; when do we intend to replenish all we have taken out? What do we leave for our coming generations?

Gujarat, Madhya Pradesh and Rajasthan share the waters of Narmada. Hence, we must practice prudence when it comes to using and managing the waters of Narmada and other rivers as well.

When the Sardar Sarovar dam overflows during the monsoons if its waters can be used to fill up the lakes of regions like Banaskantha and Kutchh it will help raise the groundwater tables.

For the last six years, VSSM has been deepening the village lakes in Banaskantha. So far, we have deepened 190 lakes and plan to continue deepening more. This year with the soaring temperatures, our prayers to the Rain God has also intensified as we pray for abundant rains that could fill up the deepened lakes.

And may the Sardar Sarovar also receive enough water to help fill up the parched water bodies.

The images share the before – after scenes of Kankar lake; the water-filled image is from the previous winter.

જળસંચયનું કાર્ય ખુબ અગત્યનું… લોકો ભલે  થોડું મોડુ પણ એનું મહત્વ સમજ્યા એ ગમ્યું.

અમે ચારેક વર્ષ પહેલાં બનાસકાંઠાના કાંકરેજના કાકરગામનું ગામ  તળાવ ઊંડું કર્યું. તળાવ ઊંડું થયું તેમાં ચોમાસે પાણી ભરાયું સાથે નર્મદા પાઈપ લાઈન સાથે જોડી વર્ષમાં ઓછામાં ઓછા ત્રણેક વખત તળાવ ભરવાનું પણ સરકારે કર્યું પરિણામે ગામના ખેડૂતો કહે એમ, ગામના ઘણા ખેડૂતોના બોરવેલ ડચકા લેતા હતા, ઘણા તો બંધ જ થઈ ગયેલા એ બધા  આ તળાવ ભરાવાના કારણે સજીવન થઈ ગયા.

સતત પાણી ભરાવાના   લીધે ગામમાં પાણીના તળ પણ ઉપર આવ્યા. છેલ્લા પચીસ  – ત્રીસ વર્ષમાં આપણે અમાપ પાણી ભૂગર્ભમાંથી ઉલેચ્યું…

પેટાળ  ખાલી કરી દીધા  પેટાળ પરત ભરવામાં નહીં આવે તો આવનારી પેઢીને આપણે શું આપીશું એ પ્રશ્ન છે.. વળી મા રેવા-  નર્મદાના પાણી પર ગુજરાત,  મહારાષ્ટ્ર અને રાજસ્થાન ત્રણેયને જોઈએ…

આવામાં નર્મદાના  પાણીનું તેમજ એ સિવાયની નદીઓના પાણીનું યોગ્ય વ્યવસ્થાપન થાય તે જરૃરી.ચોમાસામાં નર્મદા ડેમ ઓવર ફ્લો થાય એ વખતે બનાસકાંઠા, કચ્છ  જેવા સુકા પ્રદેશના તળાવમાં કે જ્યાં  વરસાદ ઓછો છે ત્યાના જળાશયો ભરવામાં  આવે તો પણ ઘણો ફાયદો થાય..

અમે તળાવો ઊંડા કરવાનું છેલ્લા છ વર્ષથી કરીએ. અત્યાર સુધી  બનાસકાંઠામાં 190 તળાવો ઊંડા કર્યા અને હાલમાં આ કાર્ય ચાલી રહ્યું છે. આ વર્ષે મેઘરાજાને પણ પ્રાર્થના કે  મન મુકીને વરસે અને ગાળેલા બધા  તળાવો બરાબર ભરાય. સાથે સરદાર સરોવરમાં પણ એટલું પાણી આવે કે તરસ્યા બધાય જળાશયોની તરસ એનાથી સંતાષોય…

બાકી કાકરમાં ખોદલું તળાવ અને ખોદાયા પછી ભરાયેલું તળાવ.. ભરાયેલા તળાવનો ફોટો ગત શિયાળાનો છે..

#MittalPatel #vssm

Villagers at Kakar lake
After scenes of Kankar lake
The lake VSSM deepened fill up with rainwater
Ongoing Lake deepening work

Kudos to you, Banaskantha…

Mittal Patel meets Hanifbhai for tree plantation

Kudos to you, Banaskantha,

You are growing to be aware and mindful. Yet, I remember the time we had to struggle to make you comprehend the gravity of the looming environmental crisis. We fought with the inhabitants of your soil to make them understand the need and importance of water, to cover the dry ground of Banas with a green cloak.

My team and well-wishing friends often asked me, “don’t you get tired?”

“We are sowing the seeds of change; a day will come when these  efforts will pay off!” I would respond.

That day has arrived.

The village leadership is sending invites to help them deepen the village lakes. The community that once refused to lift the excavated soil is bringing their tractors to ferry that soil and contribute to the effort.

A positive change is also happening on the tree plantation front. “Ben, you come to our village and plant trees; just let us know the support you need from us,” I often hear from village leadership.

To witness this transformation brings us much joy.

Recently, I received a call from Hanifbhai from Tharad. “Ben, our graveyard is spread across 8-9 acres. Let us work together to make it green!”

We reached the proposed site. Hanifbhai and his companions offered to clean the area, provide water and contribute Rs. 25,000 to 30,000 to make pits to plant the saplings. We would make arrangements for drip irrigation, plant the trees and appoint a tree caretaker. We were happy to see the preparedness Hanifbhai and his friends portrayed. If you are prepared the way Hanifbhai is and wish to plant trees in your village, do contact VSSM‘s Naran on 9099936035

I am happy that you have now woken up to the cause, and thank you for waking up before I got tired.” I wish to tell Banaskantha.

I am sure we will accomplish the target of planting 5 lac trees in 2022.

ઘણી ખમ્મા બનાસકાંઠા તને….

તુ હવે જાગતલ થઈ રહ્યો છે.. #જળસંચયના અને વૃક્ષો ઉછેરવાના કામો માટે અમે કેવા મથતા.. તારી ધરા પર રહેતા ગામલોકો સાથે રીતસર માથાકૂટો કરતા.. સૌ પાણીના મહત્વને સમજે, બનાસની વેરાન ધરા પર વૃક્ષો ઉછેરે, મા ધરાને લીલુડો શણગાર ચડાવે તે માટે કેટલી માથાકૂટો કરતા…

ક્યારેક મારા સાથીદારો, અમને મદદ કરનાર કહેતા તમને થાક નથી લાગતો? ને હું કહેતી  આ બધુ તો વાવેતર. એક દિવસ જરૃર ઊગી નકીળશે.. તે બસ હવે એ ઊગવા માંડ્યું…

ગામોમાંથી સામેથી પોતાના ગામના તળાવો ઊંડા કરવા કહેણ આવવા માંડ્યા. ને એક વખત માટી ઉપાડવાની ના પાડનાર લોકો હોંશે હોંશે ટ્રેક્ટર મુકે છે ને પાછો પોતાનાથી થાય તે ફાળો પણ આપે…

આવું જ વૃક્ષ ઉછેરમાં પણ થવા માંડ્યું છે. તમે આવો બેન અમારે શું સહયોગ કરવાનો કહી દો અમે કરીશું પણ તમે વૃક્ષો વાવો…કેવો હરખ થાય આ બધુ સાંભળીને…

હમણાં થરાદથી હનીફભાઈનો ફોન આવ્યો. બેન અમારુ કબ્રસ્તાન લગભગ 8 થી  9 એકરનું એને હરિયાળુ કરીએ. ને અમે પહોંચ્યા કબ્રસ્તાન જોવા. હનીફભાઈ ને એમના સાથીદારોએ પાણીનો બોરવેલ, કબ્રસ્તાનની સફાઈ સાથે 25000 થી 30,000નો ફાળો મૂળ વૃક્ષો ઉછેરવા ખાડા કરવા આપવા કહ્યું…. અમે ડ્રીપ લગાડીશું, વૃક્ષો વાવીશું ને એની સંભાળ માટે માણસ રાખીશું… પણ હનીફભાઈની તૈયારીથી રાજી થવાયું.. તમે પણ હનીફભાઈ જેવી તૈયારી સાથે તમારા ગામમાં વૃક્ષો ઉછેરવા માંગો તો અમારો સંપર્ક ચોક્કસ કરશો. નારણભાઈ રાવળ – 9099936035 પર..

હવે #બનાસકાંઠાને કહીશ તુ જાગ્યો… હું બહુ રાજી છું.. હું થાકુ એ પહેલાં તુ જાગ્યો…2022માં પાંચ લાખ વૃક્ષો ઉછેરવાનો લક્ષાંક છે ને લાગે છે પહોંચી વળીશું..

બાપ તને ખમ્મા… ને ખમ્મા બનાસવાસીઓને… કે જેમણે જલ અને વૃક્ષમંદિરમાં ભાગીદારી નોંધાવવાનું શરૃ કર્યું.. ઘણી ખમ્મા જાગતલ સૌને…

#MittalPatel #vssm

Mittal Patel visits graveyard for tree plantation
Tree Plantation site in Tharad
Mittal Patel discusses tree plantation with the community members

Many thanks to the community of Kakar for lifting the excavated soil from the lake and the well-wishing friends of VSSM for supporting the deepening of this lake…

Ongoing Lake Deepening work

The significance of village lakes…

Our Prime Minister has called for building 75 lakes in every district of India, definitely a much-needed call for current times. Since 2015, VSSM has been deepening lakes in Banaskantha. Although initially, it took us a long time to convince the communities to invest in maintaining these valuable community resources, people were not prepared to partner or contribute to the deepening process.

Yet we persevered without losing patience or hope. During the initial years, we could barely deepen ten lakes a year. Gradually, as the community noticed the impact, their attitude changed. Today, we easily deepen 30-35 lakes a year.

With the call given by respected Shri Narendrabhai Modi, we have constantly been receiving invites from the village leadership to deepen the lakes of their village.

The Kakar lake is one of the 75 lakes built/deepened in Banaskantha; the government also supported it under the Sujalam-Sufalam scheme.

Let us all pledge to catch every drop of rain; along with the deepening, let us also ensure that the channels bringing water to the lakes are also cleaned; the water will only flow into the lakes if its feeder branches are clear of debris.

We also request the government fill up all those lakes falling near the Narmada canals whenever the Sardar Sarovar dam overflows; it will help increase the groundwater levels.

Many thanks to the community of Kakar for lifting the excavated soil from the lake and the well-wishing friends of VSSM for supporting the deepening of this lake.

તળાવો….

આપણા વડાપ્રધાન શ્રીએ આહવાન કર્યું દરેક જિલ્લામાં 75 તળાવો ગાળવાનું…

આજના સમયની આ તાતી જરૃર.

અમે 2015 થી બનાસકાંઠામાં તળાવો ગાળીએ.. ગામલોકો સાથે શરૃઆતમાં તળાવો ગળાવવા ખુબ માથકૂટો કરવી પડતી. લોકોની તૈયારી લોકભાગીદારી સાથે તળાવો ગળાવવા જરાય નહોતી.

પણ ધીરજ ખોયા વગર અમે અમારા પ્રયત્નો કરતા ગયા. શરૃઆતમાં વર્ષમાં દસ તળાવો માંડ થતા. પણ ધીમે ધીમે અમારા પ્રયત્નોએ રંગ પકડ્યો આજે વર્ષના ત્રીસ થી પાંત્રીસ તળાવો અમે આરામથી કરી શકીએ છીએ.

એમાંય આદરણીય શ્રી નરેન્દ્રભાઈ મોદીના આહવાન પછી તો ગામલોકો સામેથી અમારા ગામમાં તળાવ કરવું છે નું કહેવા માંડ્યા.

કાકરનું તળાવ બનાસકાંઠામાં વડાપ્રધાન શ્રીએ જે 75 તળાવો કરવાના કહ્યા એમાંનું એક. સરકારે સુજલામ સુફલામ યોજનામાં પણ અમારી સાથે આ તળાવ ગાળવામાં ભાગીદારી નોંધાવી.

વરસાદના ટીપે ટીપે બચાવવાની જહેમત ઉઠાવવા તળાવો વધારે ખોદાવીએ અને ખાસ તળાવ ખોદાવતી વખતે પાણીના આવરાને બરાબર સાફ કરાવીએ. આવરો બરાબર હશે તો તળાવો પાણીથી ભરાશે…

ને સરકારને વિનંતી નર્મદા પાઈપલાઈન કે કેનાલ જે તળાવો પાસેથી પસાર થાય તે તળાવો નર્મદા ડેમ ઓવરફ્લો થાય ત્યારે ખાસ ભરાવે.. જેથી પાણીના તળ ઉપર આવે…

કાકર ગામના લોકોનો પણ આભાર એમણે સ્વેચ્છાએ માટી ઉપાડવાનું માથે લીધું તે અને VSSM સાથે સંકળાયેલા સ્વજનોનો પણ આભાર કે એમણે તળાવ ગળાવવા આર્થિક મદદ કરી…

#MittalPatel #vssm

Ongoing Lake Deepening work
Mittal Patel visits Kakar Water Management site
Kakar WateWaterManagement site
Mittal Patel with VSSM/s coordinator, well wishers and other community members

Water Management program takes place in Shera village of Banaskantha with exceptional support from the village..

Mittal Patel visits Shera WaterManagement site

We cannot afford to make hue and cry about the water woes only during the summers and remain blissfully unaware of it for the rest of the year. It is high time we acknowledge the importance of water and pours our hearts and soul into saving this precious natural resource. It is our collective responsibility to work towards conserving water before it is too late.

The groundwater tables in north Gujarat have dropped to alarmingly low levels. We are drawing more water from the earth than we recharge. We must focus on creatingi new water bodies in each village.

Our wise old ancestors had been very mindful in their approach towards consuming water; they have handed us the rich legacy of community lakes, with each village having 5-7 lakes. It is the legacy they left for their next generation, but what are we planning to hand over to our coming generation is for us to decide.

These lakes were the best containers to hold water and recharge the groundwater tables. Unfortunately, the lakes began to fill up with soil, and we ignored to desilt them. We did not consider it necessary to maintain these water bodies because it was easier for us to draw underground water. The rural communities have now realised that if we will not recharge the groundwaters, leaving the village is the only option left.

After VSSM launched its Participatory Water Management efforts in 2017, it has desilted 170 lakes through its relentless efforts to conserve rainwater.

Recently, I was in Dhanera’s Shera village. Rameshbhai, the Sarpanch of the village, wanted to ensure that the largest lake of their village be deepened to be able to hold maximum water. One precondition VSSM puts forward is that the excavated soil should be ferried away by the community while VSSM bears the JCB expense to excavate the soil. Rameshbhai and the community mobilised the funds to transport the excavated soil,  and our well-wishing friends at Ajmera Reality enabled us to realise Rameshbhai’s wish. We are grateful to Ajmera Group for their thoughtful support.

We hope for each village to wake up to this urgent need to conserve rainwater and work towards repairing the traditional sources of water. We owe it to our coming generations!! Our responsibility is to save each drop of water falling from the sky.

VSSM’s Naranbhai from Banas-team has remained persistent in mobilising awareness and sensitizing village leadership to deepen the lakes of their village. If you wish to support the initiative, do call us on +919099936035

પાણીના ટીપે ટીપાને બચાવવાની જહેમત કરવાનો સમય આવી ગયો છે..

ખાલી ઉનાળો આવે એટલે પાણી પાણીની રાડો પાડીયે એ નહીં ચાલે.. પેલું પાણી પહેલાં પાળ બાંધવાનું પણ કરવું પડશે..

ઉત્તર ગુજરાત ભૂગર્ભજળ જોખમી સ્થિતિએ પહોંચ્યા. રીચાર્જ થાય એની સામે ઉલેચાવાનું બહુ થાય. આવામાં એક ગામમાં મોટા મોટા જળાશયો પાણી માટેના નિર્માણ થાય તે જરૃરી.

આપણા ઘૈડિયા બહુ સમજદાર એટલે એક એક ગામમાં ઓછામાં ઓછા પાંચ સાત તળાવો એમણે ગાળ્યા.  ભાવી પેઢી એમને ગાળો ન ભાંડે એ માટે તળાવરૃપી વારસો આપણને એમણે આપ્યો. હવે આ વારસો આપણે આપણી આગલી પેઢીને આપવો કે નહીં તે આપણે નક્કી કરવાનું…

આ તળાવો પાણી રીચાર્જ – ભૂગર્ભમાં ઉતારવાનું ઉત્તમ વાસણ.. પણ આપણે આ વાસણની દશા બગાડી દીધી. તળાવો કાંપથી પુરાયા ને આપણે એને ફરી ખોદવાનું માંડી વાળ્યું મૂળ પેલું ભૂગર્ભમાંથી બોરવેલ વાટે પાણી મળતુ ને એટલે.. પણ હવે ખેડૂતોને સમજાયું કે ઉલેચેલું પાછુ નહીં આપીએ તો ગામ ખાલી કરી જવાનો વારો આવશે..

બસ તળાવો ગળાવવાનું આ અભીયાન અમે 2017થી સધન રીતે શરૃ કર્યું. 170 થી વધુ તળાવો ગાળ્યા ને આજેય આ કાર્ય અવીરત ચાલુ.

હમણાં ધાનેરાના શેરાગામમાં જવાનું થયું. ત્યાના સરપંચ રમેશભાઈ જાગૃત તે એમણે પોતાના ગામનું તળાવ કે જ્યાં મહત્તમ પાણી ભરાય છે એ છીછરુ થઈ ગયેલું ગળાવવાની ખેવના રાખી. તળાવની માટી એવી ફળદ્રુપ પણ નહીં ખેડૂતો નહીં ઉપાડે તો અમે તળાવ નહીં ગાળીએ એવી અમારી શરત. રમેશભાઈને ગ્રામજનોએ માટી ઉપાડવા ફાળો કરીને પૈસા ભેગા કર્યા. આમ અમારા સ્વનજ અજમેરા રીઆલ્ટી એન્ડ ઈન્ફ્રા ઈન્ડિયા લી.ની મદદથી સરસ રીતે તળાવ ગળાઈ રહ્યું છે..આભાર અજમેરા ગ્રુપની આ લાગણી માટે..

દરેક ગામ આ કાર્ય માટે જાગૃત થાય પોતાની રીતે પોતાના વરસાદી પાણી સંગ્રહ કરવાના વાસણો સરખા કરે તે ઈચ્છનીય. નહીં તો આવનારી પેઢી આપણને વઢશે.. ને કહેશે, મારા દાદા તમારા માટે તળ સાબદા મૂકીને ગયા પણ તમે શું કર્યું?  આવો વખત આવે તે પહેલાં ચેતીએ પાણીના ટીપે ટીપાને બચાવવા તળાવો ગળાવીએ..

તળાવોના આ કાર્યો થાય તે માટે અમારી બનાસટીમ નારણભાઈ રાવળના નેતૃત્વમાં સખત પ્રયત્નશીલ તમને તળાવ ગળાવવાની બનાસકાંઠામાં જ ઈચ્છા હોય તો 9099936035 પર સંપર્ક કરી શકાય.

Shera Water Management site
Mittal Patel visits Ongoing Water Management site
Mittal Patel discusses watermanagement with the villagers
Ongoing lake deepening work
Mittal Patel discusses water mangement